Owoce czerwone
Czereśnia (C, A, K, z gr. B, P, pektyny, flawonoidy)
Gatunek drzewa owocowego należący do rodziny różowatych. Występuje w stanie dzikim w południowej i środkowej Europie oraz w środkowej Azji. Obecnie w Polsce w środowisku naturalnym drzewo występujące w lasach liściastych i lasach mieszanych, głównie na południu kraju.
Jest bogata w witaminy A, C, B, P oraz jód, flawonoidy, potas, pektyny, wapń i żelazo. Zalecana jest przy chorobach nerek, serca i żołądka, pomaga w zapaleniu dróg oddechowych oraz działa odchudzająco. Oczyszcza organizm z produktów przemiany materii. W sezonie zaleca się przeprowadzić kurację regenerującą odżywiając się przez 1-2 dni wyłącznie czereśniami. Nastąpi proces oczyszczenia organizmu z toksyn i nie wydalonych złogów trawienia. Przyczynia się do zwiększenia odporności na infekcje, działa przeciwreumatycznie i sklerotycznie. Owoców czereśni nie należy jeść przed daniem mięsnym, gdyż utrudniają strawienie takiego posiłku. Zewnętrznie stosuje się w formie okładów ze zmiażdżonych owoców na czoło przy migrenach oraz w celach pielęgnacyjnych na skórę twarzy i szyi. Zapobiega tworzeniu się zmarszczek.
Truskawka (A, C, PP, K, kw. foliowy, Fe, K, Mg, Ca, Mn, Zn, bor, Cu, Al, jod, karoten, błonnik, kw. org)
Truskawka, inaczej poziomka ananasowa, poziomka wielkoowocowa gatunek bylin z rodziny różowatych wyhodowany przez skrzyżowanie poziomki wirginijskiej z chilijską, którego dokonał Duchsne w 1712 roku. Owoc truskawki jest właściwie mięsistym rozrośniętym dnem kwiatowym zawierającym na powierzchni wiele małych suchych owocków.
Truskawka była i jest przysmakiem wielkich tego świata, np. Car Piotr I z dynastii Romanowów uwielbiał truskawki z bitą śmietaną. Do tego stopnia, że kazał podawać je sobie nawet w środku zimy. Wprawdzie kaprys władcy został spełniony, ale do dnia dzisiejszego pozostało tajemnicą, skąd podwładnym udało się sprowadzić świeże owoce. Dziś, na otwarcie turnieju tenisowego w Wimbledonie, rodzina królewska popija szampana z truskawkami.
Zawiera dużo witaminy A, B, C, kwas foliowy, potas, żelazo, magnez, wapń i mangan. Oczyszcza przewód pokarmowy, reguluje wydzielanie żółci oraz chroni przed miażdżycą. Działając moczopędnie wspomaga pracę nerek i pomaga w usuwaniu kwasu moczowego. Poprawiają trawienie szczególnie tłuszczu i białka. Truskawka posiada kwas elegonowy, który neutralizują substancje rakotwórcze. Zmniejsza ciśnienie i pomaga obniżyć poziom złego cholesterolu. Najlepiej w sezonie owoce spożywać na czczo, co najmniej 250 g codziennie. Dobrze wpływa na nastrój. Pomaga zachować gładką skórę. Szczególnie intensywnie działa maseczka z owoców truskawki, które sprawiają, że skóra staje się delikatna w dotyku i świeża w wyglądzie.
POZIOMKA (C, z gr. B, K, A, Cu, Mg, Zn, Al, I, Bo)
Poziomka pospolita występuje w środowisku naturalnym w widnych lasach, na ich obrzeżach i w zaroślach. Uprawiana jest też w ogrodach przydomowych jako odmiana uszlachetniona o dorodnych i słodkich owocach. Stale owocująca, bez rozłogów, lecz nie posiada tak silnego aromatu, jak poziomka leśna.
Owoc poziomki zawiera sporo witamin C, B i K, potasu i błonnika, wapnia, żelaza, magnezu i przeciwutleniaczy. Poziomka podnosi odporność na choroby, pomaga usuwać toksyczne produkty przemiany materii oraz koji nerwy. Zaleca się ją przy niedoborze żelaza, oraz jako łagodny środek przeczyszczający i przeciwgorączkowy. Owoce suszone działają moczopędnie i przeciwbiegunkowo. Surowe owoce wybielają piegi i nadają się jako kosmetyk do cery tłustej, a w połączeniu z jogurtem również do suchej. Ponadto poziomka rozpuszcza kamień nazębny i wzmacnia zęby w dziąśle.
Liście poziomki zawierają również liczne związki lecznicze. Dzięki obecności dużej ilości garbników, flawonoidów, kwasów organicznych i składników mineralnych przetwory tego surowca (najczęściej herbatki) działają lekko moczopędnie wydalając z organizmu szkodliwe produkty przemiany materii, w tym także jony sodu i chlorków, a także przeciwbiegunkowo, bakteriostatycznie i ściągająco.
MALINA (C, B1, B2, A, E, kw. foliowy, kw. salicylowy, kw. org, błonnik, Ca, Fe)
Malina właściwa to krzew z rodziny różowatych. Występuje w stanie dzikim w niemal całej Europie, oprócz Portugalii i Islandii. W Polsce rośnie dość pospolicie w lasach, zaroślach i na zrębach. Uprawiana jest od średniowiecza. Postęp hodowlany doprowadził do produkcji malin zarówno na pędach dwuletnich jak i jednorocznych. Zapewnia to stały dopływ świeżych owoców od lipca do pierwszych przymrozków.
Owoc składa się z licznych czerwonych, rzadziej żółtych lub ciemnopurpurowych puszysto owłosionych małych pestkowców zebranych w „owoc" zbiorowy, potocznie zwany „malinami".
Owoc maliny jest bogatym źródłem witaminy C, E, kwasu foliowego, salicylowego, błonnika, wapnia i żelaza,. Witamina C wzmacnia układ odpornościowy, sprawia, że lepiej przyswajamy żelazo. Jest również ważnym antyoksydantem zapobiegającym nowotworom. Natomiast kwas foliowy stanowi niezbędny składnik diety kobiet planujących ciążę. Malina pomaga również w oczyszczaniu organizmu z toksyn, zwalczaniu niestrawności i biegunek. Zjadanie w dużych ilościach świeżych, surowych owoców maliny zalecane jest jako środek pomocniczy w anemii oraz regulujący pracę przewodu pokarmowego. Zaleca się spożywanie owoców maliny przy reumatyzmie i cukrzycy. Sok z tych owoców pity w trakcie przeziębienia łagodzi kaszel. Ma też właściwości rozgrzewające. Sok ze świeżych malin z dodatkiem soku z czerwonych porzeczek i wody, tworzy odświeżający napój dla chorych nawet przy wysokich gorączkach. Napar z liści malin ma własności lekko przeczyszczające.
JABŁKO (C, B1, B2, PP, kw. foliowy, beta karoten, pektyny, K, Fe, Mg, Cu, Si, Zn, kwercytyna)
Jabłko przywędrowało do Europy z Chin lub Azji Środkowej. Ten królewski owoc ma co najmniej 30 symbolicznych znaczeń, chętnie wykorzystywany w nazwach, logach firm i symbolach miast. Jabłko nie tylko jest pożywieniem, ale i lekiem.
Stanowi dobre źródło witaminy C, B1, B2, PP, potasu, żelaza, magnezu, miedzi, krzemu, cynku, beta-karotenu, kwercytyny i błonnika. Kwercytyna zmniejsza podatność LDL na utlenienie i w ten sposób działa przeciwmiażdżycowo. Błonnik działa na organizm wielokierunkowo. Wymiata resztki pokarmowe i szkodliwe produkty przemiany materii, zapobiegając ich zaleganiu i fermentacji w jelitach. Działa oczyszczająco, ponieważ wiąże metale ciężkie, wolne rodniki i toksyny, a następnie usuwa je z organizmu. Posiada także zdolność wiązania złego cholesterolu i w ten sposób obniża jego poziom w organizmie. Jabłko hamuje rozwój chorób krążenia oraz nowotworów, a także uszczelnia naczynia. Działa dodatnio na system nerwowy i wzmacniająco ogólnie, poprzez mineralizację i witaminizację organizmu. Dozwolone dla chorych na cukrzycę. Warto jeść jabłko bez obierania, bo cenne przeciwutleniacze znajdują się także w skórce i tuż pod nią. Jabłko zwiększa odporność na infekcje. Składniki mineralne obecne w jabłkach mają właściwości odkwaszające. Dlatego owoce te są szczególnie polecane osobom spożywającym duże ilości produktów mięsnych i zbożowych.
Korzystnie wpływa na stan paznokci, skóry, włosów. Jabłko spożyte po kolacji wstępnie oczyszcza i wybiela uzębienie, przed użyciem szczotki. Poza tym gryzienie twardego jabłka wzmacniają dziąsła. Świeży sok jabłkowy stosowany do zwilżania skóry twarzy, szyi i piersi wzmacnia ją i regeneruje.
WIŚNIA (K, C, beta karoten, błonnik, Fe, Mn, Ca, I)
Występuje około 45 gatunków wiśni. W Polsce w stanie naturalnym rosną dwa gatunki wiśni: karłowa, zwana również wisienką stepową, rosnąca na wyżynach południowych, prawnie chroniona, oraz ptasia, nazywana popularnie czereśnią (czereśnia ptasia) lub trześnią, duże drzewo występujące w lasach liściastych i mieszanych, głównie na południu Polski. Jej owocem jest kulisty pestkowiec zawierający kulistą pestkę i soczysty miąższ.
Zawiera duże ilości kwasów owocowych, pektyny, mangan, żelaza, wapnia i jodu. Jest dobrym źródłem potasu i dość dobrym źródłem witaminy C. Wiśnie stabilizują pracę serca i chronią przed chorobami układu krążenia. Zawierają substancje, które zapobiegają powstawaniu nowotworów. Oczyszczają organizm ze zbędnych produktów przemiany materii. Zalecane są szczególnie niejadkom, bo poprawiają apetyt. Powinny o nich pamiętać osoby z niedokrwistością. Przemywanie powiek naparem z suszonych kwiatów wiśni pomaga np. przy zapaleniu spojówek. Natomiast kąpiele z dodatkiem naparu z młodych gałązek wiśni wskazane są dla osób cierpiących na reumatyzm. Działają też korzystnie na skórę.
Gatunek drzewa owocowego należący do rodziny różowatych. Występuje w stanie dzikim w południowej i środkowej Europie oraz w środkowej Azji. Obecnie w Polsce w środowisku naturalnym drzewo występujące w lasach liściastych i lasach mieszanych, głównie na południu kraju.
Jest bogata w witaminy A, C, B, P oraz jód, flawonoidy, potas, pektyny, wapń i żelazo. Zalecana jest przy chorobach nerek, serca i żołądka, pomaga w zapaleniu dróg oddechowych oraz działa odchudzająco. Oczyszcza organizm z produktów przemiany materii. W sezonie zaleca się przeprowadzić kurację regenerującą odżywiając się przez 1-2 dni wyłącznie czereśniami. Nastąpi proces oczyszczenia organizmu z toksyn i nie wydalonych złogów trawienia. Przyczynia się do zwiększenia odporności na infekcje, działa przeciwreumatycznie i sklerotycznie. Owoców czereśni nie należy jeść przed daniem mięsnym, gdyż utrudniają strawienie takiego posiłku. Zewnętrznie stosuje się w formie okładów ze zmiażdżonych owoców na czoło przy migrenach oraz w celach pielęgnacyjnych na skórę twarzy i szyi. Zapobiega tworzeniu się zmarszczek.
Truskawka (A, C, PP, K, kw. foliowy, Fe, K, Mg, Ca, Mn, Zn, bor, Cu, Al, jod, karoten, błonnik, kw. org)
Truskawka, inaczej poziomka ananasowa, poziomka wielkoowocowa gatunek bylin z rodziny różowatych wyhodowany przez skrzyżowanie poziomki wirginijskiej z chilijską, którego dokonał Duchsne w 1712 roku. Owoc truskawki jest właściwie mięsistym rozrośniętym dnem kwiatowym zawierającym na powierzchni wiele małych suchych owocków.
Truskawka była i jest przysmakiem wielkich tego świata, np. Car Piotr I z dynastii Romanowów uwielbiał truskawki z bitą śmietaną. Do tego stopnia, że kazał podawać je sobie nawet w środku zimy. Wprawdzie kaprys władcy został spełniony, ale do dnia dzisiejszego pozostało tajemnicą, skąd podwładnym udało się sprowadzić świeże owoce. Dziś, na otwarcie turnieju tenisowego w Wimbledonie, rodzina królewska popija szampana z truskawkami.
Zawiera dużo witaminy A, B, C, kwas foliowy, potas, żelazo, magnez, wapń i mangan. Oczyszcza przewód pokarmowy, reguluje wydzielanie żółci oraz chroni przed miażdżycą. Działając moczopędnie wspomaga pracę nerek i pomaga w usuwaniu kwasu moczowego. Poprawiają trawienie szczególnie tłuszczu i białka. Truskawka posiada kwas elegonowy, który neutralizują substancje rakotwórcze. Zmniejsza ciśnienie i pomaga obniżyć poziom złego cholesterolu. Najlepiej w sezonie owoce spożywać na czczo, co najmniej 250 g codziennie. Dobrze wpływa na nastrój. Pomaga zachować gładką skórę. Szczególnie intensywnie działa maseczka z owoców truskawki, które sprawiają, że skóra staje się delikatna w dotyku i świeża w wyglądzie.
POZIOMKA (C, z gr. B, K, A, Cu, Mg, Zn, Al, I, Bo)
Poziomka pospolita występuje w środowisku naturalnym w widnych lasach, na ich obrzeżach i w zaroślach. Uprawiana jest też w ogrodach przydomowych jako odmiana uszlachetniona o dorodnych i słodkich owocach. Stale owocująca, bez rozłogów, lecz nie posiada tak silnego aromatu, jak poziomka leśna.
Owoc poziomki zawiera sporo witamin C, B i K, potasu i błonnika, wapnia, żelaza, magnezu i przeciwutleniaczy. Poziomka podnosi odporność na choroby, pomaga usuwać toksyczne produkty przemiany materii oraz koji nerwy. Zaleca się ją przy niedoborze żelaza, oraz jako łagodny środek przeczyszczający i przeciwgorączkowy. Owoce suszone działają moczopędnie i przeciwbiegunkowo. Surowe owoce wybielają piegi i nadają się jako kosmetyk do cery tłustej, a w połączeniu z jogurtem również do suchej. Ponadto poziomka rozpuszcza kamień nazębny i wzmacnia zęby w dziąśle.
Liście poziomki zawierają również liczne związki lecznicze. Dzięki obecności dużej ilości garbników, flawonoidów, kwasów organicznych i składników mineralnych przetwory tego surowca (najczęściej herbatki) działają lekko moczopędnie wydalając z organizmu szkodliwe produkty przemiany materii, w tym także jony sodu i chlorków, a także przeciwbiegunkowo, bakteriostatycznie i ściągająco.
MALINA (C, B1, B2, A, E, kw. foliowy, kw. salicylowy, kw. org, błonnik, Ca, Fe)
Malina właściwa to krzew z rodziny różowatych. Występuje w stanie dzikim w niemal całej Europie, oprócz Portugalii i Islandii. W Polsce rośnie dość pospolicie w lasach, zaroślach i na zrębach. Uprawiana jest od średniowiecza. Postęp hodowlany doprowadził do produkcji malin zarówno na pędach dwuletnich jak i jednorocznych. Zapewnia to stały dopływ świeżych owoców od lipca do pierwszych przymrozków.
Owoc składa się z licznych czerwonych, rzadziej żółtych lub ciemnopurpurowych puszysto owłosionych małych pestkowców zebranych w „owoc" zbiorowy, potocznie zwany „malinami".
Owoc maliny jest bogatym źródłem witaminy C, E, kwasu foliowego, salicylowego, błonnika, wapnia i żelaza,. Witamina C wzmacnia układ odpornościowy, sprawia, że lepiej przyswajamy żelazo. Jest również ważnym antyoksydantem zapobiegającym nowotworom. Natomiast kwas foliowy stanowi niezbędny składnik diety kobiet planujących ciążę. Malina pomaga również w oczyszczaniu organizmu z toksyn, zwalczaniu niestrawności i biegunek. Zjadanie w dużych ilościach świeżych, surowych owoców maliny zalecane jest jako środek pomocniczy w anemii oraz regulujący pracę przewodu pokarmowego. Zaleca się spożywanie owoców maliny przy reumatyzmie i cukrzycy. Sok z tych owoców pity w trakcie przeziębienia łagodzi kaszel. Ma też właściwości rozgrzewające. Sok ze świeżych malin z dodatkiem soku z czerwonych porzeczek i wody, tworzy odświeżający napój dla chorych nawet przy wysokich gorączkach. Napar z liści malin ma własności lekko przeczyszczające.
JABŁKO (C, B1, B2, PP, kw. foliowy, beta karoten, pektyny, K, Fe, Mg, Cu, Si, Zn, kwercytyna)
Jabłko przywędrowało do Europy z Chin lub Azji Środkowej. Ten królewski owoc ma co najmniej 30 symbolicznych znaczeń, chętnie wykorzystywany w nazwach, logach firm i symbolach miast. Jabłko nie tylko jest pożywieniem, ale i lekiem.
Stanowi dobre źródło witaminy C, B1, B2, PP, potasu, żelaza, magnezu, miedzi, krzemu, cynku, beta-karotenu, kwercytyny i błonnika. Kwercytyna zmniejsza podatność LDL na utlenienie i w ten sposób działa przeciwmiażdżycowo. Błonnik działa na organizm wielokierunkowo. Wymiata resztki pokarmowe i szkodliwe produkty przemiany materii, zapobiegając ich zaleganiu i fermentacji w jelitach. Działa oczyszczająco, ponieważ wiąże metale ciężkie, wolne rodniki i toksyny, a następnie usuwa je z organizmu. Posiada także zdolność wiązania złego cholesterolu i w ten sposób obniża jego poziom w organizmie. Jabłko hamuje rozwój chorób krążenia oraz nowotworów, a także uszczelnia naczynia. Działa dodatnio na system nerwowy i wzmacniająco ogólnie, poprzez mineralizację i witaminizację organizmu. Dozwolone dla chorych na cukrzycę. Warto jeść jabłko bez obierania, bo cenne przeciwutleniacze znajdują się także w skórce i tuż pod nią. Jabłko zwiększa odporność na infekcje. Składniki mineralne obecne w jabłkach mają właściwości odkwaszające. Dlatego owoce te są szczególnie polecane osobom spożywającym duże ilości produktów mięsnych i zbożowych.
Korzystnie wpływa na stan paznokci, skóry, włosów. Jabłko spożyte po kolacji wstępnie oczyszcza i wybiela uzębienie, przed użyciem szczotki. Poza tym gryzienie twardego jabłka wzmacniają dziąsła. Świeży sok jabłkowy stosowany do zwilżania skóry twarzy, szyi i piersi wzmacnia ją i regeneruje.
WIŚNIA (K, C, beta karoten, błonnik, Fe, Mn, Ca, I)
Występuje około 45 gatunków wiśni. W Polsce w stanie naturalnym rosną dwa gatunki wiśni: karłowa, zwana również wisienką stepową, rosnąca na wyżynach południowych, prawnie chroniona, oraz ptasia, nazywana popularnie czereśnią (czereśnia ptasia) lub trześnią, duże drzewo występujące w lasach liściastych i mieszanych, głównie na południu Polski. Jej owocem jest kulisty pestkowiec zawierający kulistą pestkę i soczysty miąższ.
Zawiera duże ilości kwasów owocowych, pektyny, mangan, żelaza, wapnia i jodu. Jest dobrym źródłem potasu i dość dobrym źródłem witaminy C. Wiśnie stabilizują pracę serca i chronią przed chorobami układu krążenia. Zawierają substancje, które zapobiegają powstawaniu nowotworów. Oczyszczają organizm ze zbędnych produktów przemiany materii. Zalecane są szczególnie niejadkom, bo poprawiają apetyt. Powinny o nich pamiętać osoby z niedokrwistością. Przemywanie powiek naparem z suszonych kwiatów wiśni pomaga np. przy zapaleniu spojówek. Natomiast kąpiele z dodatkiem naparu z młodych gałązek wiśni wskazane są dla osób cierpiących na reumatyzm. Działają też korzystnie na skórę.
Owoce pomarańczowe
MANDARYNKA (C, A, B1, B2, PP, kw. org, K, Ca, Mg, P)
Mandarynka – drzewo wiecznie zielone z rodziny rutowatych. Występuje w stanie dzikim w Azji. Pochodzi prawdopodobnie z Indochin. Do Europy mandarynka trafiła na początku XIX wieku. Nazwa jej wzięła się od nazwy wyspy Mauritius na Oceanie Indyjskim, którą niegdyś nazywano Mandarą.
Zawiera witaminy A, B1, B2, PP oraz mikroelementy, wapń, magnez, fosfor oraz związki potasu kontrolujace gospodarkę wodną organizmu. Owoce zawierają dużo kwasów organicznych m. in. cytrynowy i jabłkowy, które pomagają pozbyć się substancji toksycznych z organizmu. Zawiera śladowe ilości tłuszczu i protein, więc jest doskonała dla osób odchudzających się. Mandarynka zalecane jest dla osób cierpiących na schorzenia dróg moczowych, pomagają również na zaparcia.
POMARAŃCZA (C, A, PP, kw. foliowy, błonnik, tiamina, beta karoten, Fe)
Ojczyzną pomarańczy są Chiny, skąd została w XV wieku sprowadzona do Europy. W tym samym czasie nasiona pomarańczy dostały się do Ameryki przywiezione przez Kolumba. Uprawiana obecnie w tropikach i subtropikach, największe plantacje występują w USA i Brazylii. Owoce pomarańczy mogą, nawet zupełnie dojrzałe, wisieć na drzewach ponad 3 miesiące nie opadając i nie psując się. Dzięki odporności na transport i przechowanie są bardzo dobrym owocem handlowym dostępnym na świecie przez cały rok.
Pomarańcza stanowi dobre źródło witaminy C, kwasu foliowego, błonnika, tiaminy i żelaza. Działa przeciwutlaniająco, obniża ciśnienie krwi i wyraźnie zmniejsza stężenie cholesterolu. Sok z pomarańczy wskazany jest przy schorzeniach wątroby, a także na obniżenie gorączki, jako środek przeciw szkorbutowi, zapobiegający zaparciom, także pomocniczo w nadciśnieniu tętniczym. Sok z pomarańczy - z dodatkiem łyżeczki miodu lub bez - można również stosować zewnętrznie. Dobrze jest używać go do przemywania twarzy zamiast toniku. Doskonale nawilża i odświeża skórę.
MORELA (A, C, B2, B9, kw. foliowy, błonnik, Fe, Ca)
Morela zwyczajna to gatunek drzewa należący do rodziny różowatych. Pochodzi z Chin i środkowej Azji. Uprawiana jest od 4000 lat. Polska leży na północnej granicy zasięgu upraw. Czynnikiem hamującym jest wrażliwość pączków kwiatowych na mróz w czasie zimy i na przedwiośniu.
Dostarcza witamin A i C oraz beta-karotenu, błonnika i żelaza. Szklanka soku morelowego zaspokaja dzienne zapotrzebowanie na witaminę C, a suszone owoce zawierają kilkadziesiąt razy więcej tej witaminy. Chroni przed nowotworami, wspomaga tworzenie się czerwonych krwinek i przyspieszają trawienie. Wpływają na poprawę apetytu. Może być pomocna przy nerwicach, bezsenności, anemii. Żelazo zapobiega zmęczeniu, bólom głowy, zimnym dłoniom i stopom. Po morelę powinny sięgać m.in. osoby z osteoporozą. Zalecana jest jako składnik diety w chorobach sercowo-naczyniowych. Likwiduje też obrzęki, bo zawarte w niej substancje pobudzają wydalanie moczu, a tym samym pozbywania się sodu i wody z organizmu. Chroni skórę przed szkodliwym działaniem zanieczyszczeń środowiska, nadają blask oczom. Zewnętrznie stosuje się świeży sok z surowej moreli do pielęgnacji skóry twarzy. Rozdrobnione pestki moreli są składnikiem peelingów.
BRZOSKWINIA (C, K, PP, wit. z gr. B, kw. foliowy, Mg, Fe, Ca,)
Brzoskwinia pochodzi z dalekiego Wschodu. Uprawiana od około 4 tysiące lat w Chinach, w stanie dzikim występują na południowych zboczach Himalajów, w Iranie oraz w okolicach Kaukazu. W Europie hodowano je w starożytnej Grecji i Rzymie, skąd ich uprawa rozszerzyła się na pozostałe kraje Europy.
Obok witaminy C zawiera sporo potasu oraz beta-karotenu, który w organizmie przekształca się w witaminę A. Zawiera też witaminy z grupy B, PP, magnez, żelazo i wapń. Poza tym pomagają oczyścić organizm z toksyn i trujących produktów przemiany materii. Mają właściwości łagodnie przeczyszczające. Ze względu na bogactwo pierwiastków mineralnych oraz witamin brzoskwinia jest niezastąpiona w diecie wegetariańskiej.
Mandarynka – drzewo wiecznie zielone z rodziny rutowatych. Występuje w stanie dzikim w Azji. Pochodzi prawdopodobnie z Indochin. Do Europy mandarynka trafiła na początku XIX wieku. Nazwa jej wzięła się od nazwy wyspy Mauritius na Oceanie Indyjskim, którą niegdyś nazywano Mandarą.
Zawiera witaminy A, B1, B2, PP oraz mikroelementy, wapń, magnez, fosfor oraz związki potasu kontrolujace gospodarkę wodną organizmu. Owoce zawierają dużo kwasów organicznych m. in. cytrynowy i jabłkowy, które pomagają pozbyć się substancji toksycznych z organizmu. Zawiera śladowe ilości tłuszczu i protein, więc jest doskonała dla osób odchudzających się. Mandarynka zalecane jest dla osób cierpiących na schorzenia dróg moczowych, pomagają również na zaparcia.
POMARAŃCZA (C, A, PP, kw. foliowy, błonnik, tiamina, beta karoten, Fe)
Ojczyzną pomarańczy są Chiny, skąd została w XV wieku sprowadzona do Europy. W tym samym czasie nasiona pomarańczy dostały się do Ameryki przywiezione przez Kolumba. Uprawiana obecnie w tropikach i subtropikach, największe plantacje występują w USA i Brazylii. Owoce pomarańczy mogą, nawet zupełnie dojrzałe, wisieć na drzewach ponad 3 miesiące nie opadając i nie psując się. Dzięki odporności na transport i przechowanie są bardzo dobrym owocem handlowym dostępnym na świecie przez cały rok.
Pomarańcza stanowi dobre źródło witaminy C, kwasu foliowego, błonnika, tiaminy i żelaza. Działa przeciwutlaniająco, obniża ciśnienie krwi i wyraźnie zmniejsza stężenie cholesterolu. Sok z pomarańczy wskazany jest przy schorzeniach wątroby, a także na obniżenie gorączki, jako środek przeciw szkorbutowi, zapobiegający zaparciom, także pomocniczo w nadciśnieniu tętniczym. Sok z pomarańczy - z dodatkiem łyżeczki miodu lub bez - można również stosować zewnętrznie. Dobrze jest używać go do przemywania twarzy zamiast toniku. Doskonale nawilża i odświeża skórę.
MORELA (A, C, B2, B9, kw. foliowy, błonnik, Fe, Ca)
Morela zwyczajna to gatunek drzewa należący do rodziny różowatych. Pochodzi z Chin i środkowej Azji. Uprawiana jest od 4000 lat. Polska leży na północnej granicy zasięgu upraw. Czynnikiem hamującym jest wrażliwość pączków kwiatowych na mróz w czasie zimy i na przedwiośniu.
Dostarcza witamin A i C oraz beta-karotenu, błonnika i żelaza. Szklanka soku morelowego zaspokaja dzienne zapotrzebowanie na witaminę C, a suszone owoce zawierają kilkadziesiąt razy więcej tej witaminy. Chroni przed nowotworami, wspomaga tworzenie się czerwonych krwinek i przyspieszają trawienie. Wpływają na poprawę apetytu. Może być pomocna przy nerwicach, bezsenności, anemii. Żelazo zapobiega zmęczeniu, bólom głowy, zimnym dłoniom i stopom. Po morelę powinny sięgać m.in. osoby z osteoporozą. Zalecana jest jako składnik diety w chorobach sercowo-naczyniowych. Likwiduje też obrzęki, bo zawarte w niej substancje pobudzają wydalanie moczu, a tym samym pozbywania się sodu i wody z organizmu. Chroni skórę przed szkodliwym działaniem zanieczyszczeń środowiska, nadają blask oczom. Zewnętrznie stosuje się świeży sok z surowej moreli do pielęgnacji skóry twarzy. Rozdrobnione pestki moreli są składnikiem peelingów.
BRZOSKWINIA (C, K, PP, wit. z gr. B, kw. foliowy, Mg, Fe, Ca,)
Brzoskwinia pochodzi z dalekiego Wschodu. Uprawiana od około 4 tysiące lat w Chinach, w stanie dzikim występują na południowych zboczach Himalajów, w Iranie oraz w okolicach Kaukazu. W Europie hodowano je w starożytnej Grecji i Rzymie, skąd ich uprawa rozszerzyła się na pozostałe kraje Europy.
Obok witaminy C zawiera sporo potasu oraz beta-karotenu, który w organizmie przekształca się w witaminę A. Zawiera też witaminy z grupy B, PP, magnez, żelazo i wapń. Poza tym pomagają oczyścić organizm z toksyn i trujących produktów przemiany materii. Mają właściwości łagodnie przeczyszczające. Ze względu na bogactwo pierwiastków mineralnych oraz witamin brzoskwinia jest niezastąpiona w diecie wegetariańskiej.
Owoce żółte
BANAN (C, B6, K, kw. foliowy, błonnik, Mg, Fe,)
Wygląda jak drzewo, a jest przeogromną byliną, która wyrasta z bulwiastego kłącza i w ciągu roku może osiągnąć wysokość 10 metrów. Owocem banana jest podłużna jagoda, w zależności od odmiany, o różnej długości (6 - 35 cm) i koloru skórki (zielone, żółte lub czerwone). Jego pochodzenie do końca nie jest znane. Prawdopodobnie pochodzi z południowo-wschodniej Azji, i nie wiadomo w jaki sposób rozprzestrzenił się po drugiej stronie globu – na Karaibach i Ameryce Środkowej. Zanim do przewozu nie zaczęto używać ładowni o kontrolowanej atmosferze problem stanowił transport owoców banana, które bardzo szybko dojrzewają w temperaturze powyżej 120C i równie szybko przemarzają, jeśli temperatura spadnie o kilka oczek.
Banan jest dobrym źródłem witaminy C i B6, a także magnezu, potasu, żelaza i błonnika. Witamina B6 jest ważna dla zachowania ładnej skóry i włosów. Banan działa moczopędnie, zapobiega tworzeniu się guzów, wrzodom żołądka. Dojrzały owoc uważany jest za lekkostrawne pożywienie dla dzieci i starszych osób z problemami trawiennymi.
ANANAS
Ananas jadalny to bylina z rodziny bromeliowatych. W stanie dzikim występuje w Brazylii. Uprawiany był w Ameryce na długo przed przybyciem Kolumba. Największe uprawy mają Chiny, Hawaje, Filipiny, Brazylia i Meksyk. Owocem jest jagodostan powstały przez zrośnięcie wielu jagód z obfitego kwiatostanu.
Ananas dzięki witaminom, solom mineralnym i kwasom organicznym (głównie kwas cytrynowy) dodaje energii oraz pomaga pokonać przeziębienie. Wzmacnia system immunologiczny, zwalcza wirusy i łagodzi najróżniejsze stany zapalne. Wpływa korzystnie na pracę nerek, gdyż jest lekko moczopędny. Wspomaga leczenie zaburzeń nerwowych i niektórych chorób skórnych. Działa odżywczo, zapobiega wiotczeniu mięśni. Sok ze świeżego owocu zawiera enzym, który wspomaga pracę jelit i usprawnia procesy trawienne. Powinny go pić osoby na diecie odchudzającej, ponieważ redukuje zbędne kalorie. Jest również bogatym źródłem manganu, który chroni przed osteoporozą i zmianami reumatycznymi. Miąższ z wyciśniętego owocu można wykorzystać do maseczki piękności.
GRUSZKA (C, K, Fe, błonnik)
Grusza pospolita, grusza dzika, grusza polna, płonka, ulęgałka to drzewo z rodziny różowatych. Występuje w Euroazji oraz w Afryce. W Polsce grusza pospolita występuje w środowisku naturalnym, jako dziko rosnący gatunek na całym niżu i w niższych położeniach górskich. Najstarsza rośnie w miejscowości Nekla koło Wrześni (woj. poznańskie). Ma wysokość 18 m i obwód 329 cm Odmiany uprawne powstały dopiero w XVII i XVIII wieku w Belgii i Francji w wyniku krzyżowań międzygatunkowych i selekcji. Obecnie znanych jest około 5000 odmian.
Gruszka (potoczna nazwa owocu gruszy) chętnie wykorzystywana jest w przysłowiach ludowych oraz ma wiele znaczeń: do betonu, narzędzie tortur, część statku wodnego, narzędzie do pielęgnacji.
Owoc gruszy zawiera bardzo dużo potasu oraz żelazo, sód, wapń, magnez, jod, fosfor, witaminy A, B1, B2, B5, C i PP. Ze względu na dość dużą zawartość błonnika i pektyn reguluje pracę przewodu pokarmowego. Pobudza trawienie i perystaltykę jelit, likwiduje zaparcia. Ma też właściwości moczopędne, warto, więc, żeby jadły ją osoby chore na zapalenie dróg moczowych czy kamicę nerkową. Gruszki zaleca się też osobom zagrożonym anemią. Pomaga regulować ciśnienie krwi, dlatego też wskazana jest dla osób cierpiących na nadciśnienie tętnicze. Kompot z suszu ma właściwości przeciwgorączkowe, powinien być stosowany jako lek w przeziębieniach z gorączką i kaszlem oraz w biegunkach.
CYTRYNA (A, C, PP, kw. foliowy, Fe, błonnik)
Cytryna zwyczajna (cytryna właściwa, cytryna) to gatunek z rodziny rutowatych. Pochodzi z południowowschodnich Chin, lecz współcześnie nie występuje tam ani w stanie dzikim, ani nie jest tam hodowana. Prawdopodobnie powstała w wyniku skrzyżowania limy z cytronem. Do Europy trafiła w XI wieku dzięki Arabom.
Cytryna jest dobra na wszystko. Jeden stugramowy owoc zaspokaja dzienne zapotrzebowanie na witaminę C, która ma chyba najbardziej wszechstronne działanie na organizm. Dodaje energii, chroni przed infekcjami, pobudza przemianę materii, pomaga pozbyć się związków toksycznych. Cytryna jest doskonałym lekiem naturalnym na infekcje płucne, brak apetytu, reumatyzm, szkorbut, zapalenie żył, kruchość naczyń krwionośnych, nadciśnienie. Również ma zastosowanie zewnętrzne w pielęgnacji suchej skóry twarzy, rąk i paznokci.
Wygląda jak drzewo, a jest przeogromną byliną, która wyrasta z bulwiastego kłącza i w ciągu roku może osiągnąć wysokość 10 metrów. Owocem banana jest podłużna jagoda, w zależności od odmiany, o różnej długości (6 - 35 cm) i koloru skórki (zielone, żółte lub czerwone). Jego pochodzenie do końca nie jest znane. Prawdopodobnie pochodzi z południowo-wschodniej Azji, i nie wiadomo w jaki sposób rozprzestrzenił się po drugiej stronie globu – na Karaibach i Ameryce Środkowej. Zanim do przewozu nie zaczęto używać ładowni o kontrolowanej atmosferze problem stanowił transport owoców banana, które bardzo szybko dojrzewają w temperaturze powyżej 120C i równie szybko przemarzają, jeśli temperatura spadnie o kilka oczek.
Banan jest dobrym źródłem witaminy C i B6, a także magnezu, potasu, żelaza i błonnika. Witamina B6 jest ważna dla zachowania ładnej skóry i włosów. Banan działa moczopędnie, zapobiega tworzeniu się guzów, wrzodom żołądka. Dojrzały owoc uważany jest za lekkostrawne pożywienie dla dzieci i starszych osób z problemami trawiennymi.
ANANAS
Ananas jadalny to bylina z rodziny bromeliowatych. W stanie dzikim występuje w Brazylii. Uprawiany był w Ameryce na długo przed przybyciem Kolumba. Największe uprawy mają Chiny, Hawaje, Filipiny, Brazylia i Meksyk. Owocem jest jagodostan powstały przez zrośnięcie wielu jagód z obfitego kwiatostanu.
Ananas dzięki witaminom, solom mineralnym i kwasom organicznym (głównie kwas cytrynowy) dodaje energii oraz pomaga pokonać przeziębienie. Wzmacnia system immunologiczny, zwalcza wirusy i łagodzi najróżniejsze stany zapalne. Wpływa korzystnie na pracę nerek, gdyż jest lekko moczopędny. Wspomaga leczenie zaburzeń nerwowych i niektórych chorób skórnych. Działa odżywczo, zapobiega wiotczeniu mięśni. Sok ze świeżego owocu zawiera enzym, który wspomaga pracę jelit i usprawnia procesy trawienne. Powinny go pić osoby na diecie odchudzającej, ponieważ redukuje zbędne kalorie. Jest również bogatym źródłem manganu, który chroni przed osteoporozą i zmianami reumatycznymi. Miąższ z wyciśniętego owocu można wykorzystać do maseczki piękności.
GRUSZKA (C, K, Fe, błonnik)
Grusza pospolita, grusza dzika, grusza polna, płonka, ulęgałka to drzewo z rodziny różowatych. Występuje w Euroazji oraz w Afryce. W Polsce grusza pospolita występuje w środowisku naturalnym, jako dziko rosnący gatunek na całym niżu i w niższych położeniach górskich. Najstarsza rośnie w miejscowości Nekla koło Wrześni (woj. poznańskie). Ma wysokość 18 m i obwód 329 cm Odmiany uprawne powstały dopiero w XVII i XVIII wieku w Belgii i Francji w wyniku krzyżowań międzygatunkowych i selekcji. Obecnie znanych jest około 5000 odmian.
Gruszka (potoczna nazwa owocu gruszy) chętnie wykorzystywana jest w przysłowiach ludowych oraz ma wiele znaczeń: do betonu, narzędzie tortur, część statku wodnego, narzędzie do pielęgnacji.
Owoc gruszy zawiera bardzo dużo potasu oraz żelazo, sód, wapń, magnez, jod, fosfor, witaminy A, B1, B2, B5, C i PP. Ze względu na dość dużą zawartość błonnika i pektyn reguluje pracę przewodu pokarmowego. Pobudza trawienie i perystaltykę jelit, likwiduje zaparcia. Ma też właściwości moczopędne, warto, więc, żeby jadły ją osoby chore na zapalenie dróg moczowych czy kamicę nerkową. Gruszki zaleca się też osobom zagrożonym anemią. Pomaga regulować ciśnienie krwi, dlatego też wskazana jest dla osób cierpiących na nadciśnienie tętnicze. Kompot z suszu ma właściwości przeciwgorączkowe, powinien być stosowany jako lek w przeziębieniach z gorączką i kaszlem oraz w biegunkach.
CYTRYNA (A, C, PP, kw. foliowy, Fe, błonnik)
Cytryna zwyczajna (cytryna właściwa, cytryna) to gatunek z rodziny rutowatych. Pochodzi z południowowschodnich Chin, lecz współcześnie nie występuje tam ani w stanie dzikim, ani nie jest tam hodowana. Prawdopodobnie powstała w wyniku skrzyżowania limy z cytronem. Do Europy trafiła w XI wieku dzięki Arabom.
Cytryna jest dobra na wszystko. Jeden stugramowy owoc zaspokaja dzienne zapotrzebowanie na witaminę C, która ma chyba najbardziej wszechstronne działanie na organizm. Dodaje energii, chroni przed infekcjami, pobudza przemianę materii, pomaga pozbyć się związków toksycznych. Cytryna jest doskonałym lekiem naturalnym na infekcje płucne, brak apetytu, reumatyzm, szkorbut, zapalenie żył, kruchość naczyń krwionośnych, nadciśnienie. Również ma zastosowanie zewnętrzne w pielęgnacji suchej skóry twarzy, rąk i paznokci.
Owoce zielone
KIWI (C, K, kw. foliowy, błonnik, Fe)
Kiwi pochodzi z Chin, w końcu XIX wieku rozpowszechniło się też w innych krajach, ale jako roślina ozdobna. Nazwę "kiwi" roślina otrzymała od Nowozelandczyków na początku XX wieku - puszek skórki owocu bowiem przypominał im ptaka kiwi. Kiwi jest dostępne na rynku światowym przez cały rok, bo bardzo dobrze się przechowuje.
Jest bardzo dobrym źródłem witaminy C, potasu, żelaza i rozpuszczalnego błonnika, pomagającego obniżyć poziom cholesterolu. Ma właściwości moczopędne, pobudza wydalanie z organizmu sodu i wody. Miąższ zawiera aktynidynę - enzym rozkładający białka. Z tego powodu nie należy przygotowywać koktajli mlecznych z kiwi, bo owoc spowoduje, iż będzie on gorzki. Nałożona na twarz papka z miąższu kiwi i startej skórki z cytryny działa zmiękczająco i wzmacniająco. Zalecana jest dla skóry suchej. Z owoców kiwi sporządza się również kojący balsam do warg.
MELON (C, K, beta karoten, kw. foliowy, likopen)
Pochodzi z Afryki, uprawiany był już w starożytności. W czasach upadku rzymskiego przywędrował do Europy. Obecnie uprawiany jest na całym świecie - głównie w Turcji, Chinach, Indiach, Hiszpanii, USA, Japonii, Włoszech i Francji aż do Loary. W krajach o chłodniejszym klimacie uprawiany jest w szklarniach.
Działa odświeżająco, przeczyszczająco, moczopędnie i regenerująco. Zewnętrznie melona można stosować na lekkie oparzenia i stany zapalne skóry. Przy suchej cerze sok z melona może dobrze służyć do zwilżania skóry twarzy i szyi.
AGREST (C, pektyny)
Agrest pospolity z rodziny agrestowatych występuje w stanie dzikim w Europie, Azji, Afryce. Jego owoce, jagody pokryte są charakterystycznymi „włoskami". Kwaskowy smak pochodzi od zawartości kwasów jabłkowego i cytrynowego.
Zawiera dużo witaminy C i pektyn, trochę potasu, fosforu, sodu, wapnia, magnezu oraz żelaza. Działa przeciwzapalnie oraz wzmacnia układ odpornościowy. Przyspiesza metabolizm, a dzięki właściwościom moczopędnym oczyszcza organizm ze szkodliwych produktów przemiany materii. Poleca się go chorym na niedokrwistość z powodu niedoboru żelaza. Działa przeczyszczająco, dlatego jest nieodzownym składnikiem diet odchudzających.
AWOKADO (C, E, K, B6, kw. foliowy)
Pochodzi z tropikalnych rejonów Ameryki Południowej i Środkowej. Ten charakterystyczny, gruszkowaty owoc znany jest w Europie od połowy XVII wieku. Obecnie jest uprawiany prawie we wszystkich regionach klimatu tropikalnego i subtropikalnego.
Doskonałe źródło witamin A, E, C oraz potasu i kwasu foliowego. Awokado obniża poziom cholesterolu we krwi. Zawarty w nim kwas pantotenowy i biotyna przyspiesza regenerację skóry, a witamina A i E zapobiega zmianom nowotworowym. Awokado lekko rozszerza naczynia krwionośne, zmniejsza tendencje do powstawania zaćmy i ogólnie wzmacnia kondycję fizyczną. W jego składzie znajduje się około 30% łatwo przyswajalnego tłuszczu (dlatego swą konsystencją przypomina masło), natomiast prawie zupełnie nie ma w nim cukrów (szczególnie cenna dla diabetków). Utrzymuje prawidłową sprężystość tkanek. Maseczka z miąższu awokado działa nawilżająco.
ARBUZ (C, K, kw. foliowy, beta karoten, likopen)
Ten niezwykle smaczny i orzeźwiający owoc pierwszy raz opisany został w Biblii. W Indiach i Chinach uprawiany jest od niepamiętnych czasów.
Arbuz jest najbardziej „wodnistym” owocem – aż 92% jego zawartości to woda. Z tego powodu nazywany jest także „melonem wodnym”. W upalne dni owoc ten doskonale gasi pragnienie, co zawdzięczamy zawartości kwasu cytrynowego i kwasu jabłkowego, a dzięki gładkiej, błyszczącej skórce i warstwie wosku, która odbija promienie słoneczne, miąższ arbuza niezależnie od temperatury, jaka panuje na zewnątrz owocu, zawsze zachowuje niższą temperaturę i tak cenną w upalne dni, świeżość.
Owoc zawiera dużo witaminy C, beta - karoten, kwas foliowy i likopen, jeden z najsilniejszych przeciwutleniaczy, które chronią przed chorobami serca i nowotworami. Ze względu na niską zawartość cukru zalecany jest diabetykom, jak również osobom dbającym o sylwetkę, korzystnie wpływa na układ trawienny i polepsza przemianę materii. Żelazo pomaga osobom anemicznym i rekonwalescentom. Ze względu na zawartość potasu jedzenie arbuza zaleca się chorym na zapalenie miedniczek nerkowych, mającym piasek lub kamienie w nerkach. Pomaga wydalać z organizmu szkodliwe związki gromadzące się w mięśniach w czasie intensywnych ćwiczeń. Sok wyciśnięty z tego owocu działa przeciwzapalnie na błony śluzowe jamy ustnej. Łagodzi stany zapalne dziąseł, rany i paradontozę, nawilża i czyni skórę elastyczną, dlatego używany jest także jako naturalny środek przeciwzmarszczkowy i oczyszczający. Dobre efekty daje wcieranie soku z arbuza w skórę wokół oczu, albo okłady z plastrów tego owocu na twarzy i szyi. Arbuz wykorzystywany jest także przy leczeniu stanów zapalnych skóry oraz tzw. zajadów, czy wyprysków. Wystarczy wtedy tylko obrać arbuza i ogórka, wycisnąć z nich sok, posmarować twarz i trzymać tę mieszankę ok. 20 minut, po czym zmyć letnią wodą.
Kiwi pochodzi z Chin, w końcu XIX wieku rozpowszechniło się też w innych krajach, ale jako roślina ozdobna. Nazwę "kiwi" roślina otrzymała od Nowozelandczyków na początku XX wieku - puszek skórki owocu bowiem przypominał im ptaka kiwi. Kiwi jest dostępne na rynku światowym przez cały rok, bo bardzo dobrze się przechowuje.
Jest bardzo dobrym źródłem witaminy C, potasu, żelaza i rozpuszczalnego błonnika, pomagającego obniżyć poziom cholesterolu. Ma właściwości moczopędne, pobudza wydalanie z organizmu sodu i wody. Miąższ zawiera aktynidynę - enzym rozkładający białka. Z tego powodu nie należy przygotowywać koktajli mlecznych z kiwi, bo owoc spowoduje, iż będzie on gorzki. Nałożona na twarz papka z miąższu kiwi i startej skórki z cytryny działa zmiękczająco i wzmacniająco. Zalecana jest dla skóry suchej. Z owoców kiwi sporządza się również kojący balsam do warg.
MELON (C, K, beta karoten, kw. foliowy, likopen)
Pochodzi z Afryki, uprawiany był już w starożytności. W czasach upadku rzymskiego przywędrował do Europy. Obecnie uprawiany jest na całym świecie - głównie w Turcji, Chinach, Indiach, Hiszpanii, USA, Japonii, Włoszech i Francji aż do Loary. W krajach o chłodniejszym klimacie uprawiany jest w szklarniach.
Działa odświeżająco, przeczyszczająco, moczopędnie i regenerująco. Zewnętrznie melona można stosować na lekkie oparzenia i stany zapalne skóry. Przy suchej cerze sok z melona może dobrze służyć do zwilżania skóry twarzy i szyi.
AGREST (C, pektyny)
Agrest pospolity z rodziny agrestowatych występuje w stanie dzikim w Europie, Azji, Afryce. Jego owoce, jagody pokryte są charakterystycznymi „włoskami". Kwaskowy smak pochodzi od zawartości kwasów jabłkowego i cytrynowego.
Zawiera dużo witaminy C i pektyn, trochę potasu, fosforu, sodu, wapnia, magnezu oraz żelaza. Działa przeciwzapalnie oraz wzmacnia układ odpornościowy. Przyspiesza metabolizm, a dzięki właściwościom moczopędnym oczyszcza organizm ze szkodliwych produktów przemiany materii. Poleca się go chorym na niedokrwistość z powodu niedoboru żelaza. Działa przeczyszczająco, dlatego jest nieodzownym składnikiem diet odchudzających.
AWOKADO (C, E, K, B6, kw. foliowy)
Pochodzi z tropikalnych rejonów Ameryki Południowej i Środkowej. Ten charakterystyczny, gruszkowaty owoc znany jest w Europie od połowy XVII wieku. Obecnie jest uprawiany prawie we wszystkich regionach klimatu tropikalnego i subtropikalnego.
Doskonałe źródło witamin A, E, C oraz potasu i kwasu foliowego. Awokado obniża poziom cholesterolu we krwi. Zawarty w nim kwas pantotenowy i biotyna przyspiesza regenerację skóry, a witamina A i E zapobiega zmianom nowotworowym. Awokado lekko rozszerza naczynia krwionośne, zmniejsza tendencje do powstawania zaćmy i ogólnie wzmacnia kondycję fizyczną. W jego składzie znajduje się około 30% łatwo przyswajalnego tłuszczu (dlatego swą konsystencją przypomina masło), natomiast prawie zupełnie nie ma w nim cukrów (szczególnie cenna dla diabetków). Utrzymuje prawidłową sprężystość tkanek. Maseczka z miąższu awokado działa nawilżająco.
ARBUZ (C, K, kw. foliowy, beta karoten, likopen)
Ten niezwykle smaczny i orzeźwiający owoc pierwszy raz opisany został w Biblii. W Indiach i Chinach uprawiany jest od niepamiętnych czasów.
Arbuz jest najbardziej „wodnistym” owocem – aż 92% jego zawartości to woda. Z tego powodu nazywany jest także „melonem wodnym”. W upalne dni owoc ten doskonale gasi pragnienie, co zawdzięczamy zawartości kwasu cytrynowego i kwasu jabłkowego, a dzięki gładkiej, błyszczącej skórce i warstwie wosku, która odbija promienie słoneczne, miąższ arbuza niezależnie od temperatury, jaka panuje na zewnątrz owocu, zawsze zachowuje niższą temperaturę i tak cenną w upalne dni, świeżość.
Owoc zawiera dużo witaminy C, beta - karoten, kwas foliowy i likopen, jeden z najsilniejszych przeciwutleniaczy, które chronią przed chorobami serca i nowotworami. Ze względu na niską zawartość cukru zalecany jest diabetykom, jak również osobom dbającym o sylwetkę, korzystnie wpływa na układ trawienny i polepsza przemianę materii. Żelazo pomaga osobom anemicznym i rekonwalescentom. Ze względu na zawartość potasu jedzenie arbuza zaleca się chorym na zapalenie miedniczek nerkowych, mającym piasek lub kamienie w nerkach. Pomaga wydalać z organizmu szkodliwe związki gromadzące się w mięśniach w czasie intensywnych ćwiczeń. Sok wyciśnięty z tego owocu działa przeciwzapalnie na błony śluzowe jamy ustnej. Łagodzi stany zapalne dziąseł, rany i paradontozę, nawilża i czyni skórę elastyczną, dlatego używany jest także jako naturalny środek przeciwzmarszczkowy i oczyszczający. Dobre efekty daje wcieranie soku z arbuza w skórę wokół oczu, albo okłady z plastrów tego owocu na twarzy i szyi. Arbuz wykorzystywany jest także przy leczeniu stanów zapalnych skóry oraz tzw. zajadów, czy wyprysków. Wystarczy wtedy tylko obrać arbuza i ogórka, wycisnąć z nich sok, posmarować twarz i trzymać tę mieszankę ok. 20 minut, po czym zmyć letnią wodą.
Owoce fioletowe
ŚLIWKA (A, PP, z gr.B, kw. foliowy, C, E, beta karoten, Mg, Fe,P, Ca)
Śliwa domowa należy do rodziny różowatych. Jest naturalnym mieszańcem ałyczy i śliwy tarniny, nie występuje w stanie dzikim.
Owoc zasobny w witaminy A, C, E, B1, PP, błonnik, pektyny, flawonoidy, magnez, żelazo, fosfor, wapń, kwasy organiczne i potas. Lekko obniża ciśnienie i działa moczopędnie, a duża zawartość błonnika poprawia pracę żołądka i jelit. Świeże albo suszone owoce śliwki poleca się przy chronicznych zaparciach. Śliwkę warto też polecić uczniom i studentom podczas sesji, łagodzi stres i korzystnie wpływa na pracę mózgu. Działa odmładzająco, ma bowiem mnóstwo antyoksydantów, które opóźniają proces starzenia się i chronią przed rakiem. Zawarte w niej antocyjany chronią przed stanami zapalnymi, przeciwdziałają zawałom. Suszona śliwka to skoncentrowane źródło cukru i błonnika. Ma własności energetyczne, regenerujące, regulujące, antyinfekcyjne. Spożywać należy tylko bardzo dojrzałe surowe owoce, na czczo i przed posiłkami lub pić świeży sok z surowych owoców 1 szklankę przed każdym posiłkiem.
WINOGRON (K, C, A, błonnik)
Winogron to potoczna nazwa owocostanów winorośli, wieloletniego pnącza z rodziny winoroślowatych występującego w środowisku naturalnym w cieplejszej części strefy umiarkowanej. Ze względu na walory użytkowe od kilku tysięcy lat uprawiana przez człowieka. Obecnie w uprawie znajduje się kilkanaście tysięcy odmian winorośli.
Owoc zasobny w mikroelementy, witaminę C, potas i błonnik. Substancje znalezione w winogronach resveratol i pterostilben - chronią komórki przed szkodliwym działaniem czynników rakotwórczych. Jest łatwo strawny, regenerujący, wysoko kaloryczny, energetyczny, pobudza działalność wątroby, jest moczopędny. Sok z winogron poprawia przemianę materii, przyspiesza trawienie, wspomaga pracę nerek.. Duża zawartość glukozy zapobiega zmęczeniu. Najkorzystniej spożywać w całości bardzo dokładnie umyte, surowe owoce w całości (ze skórką, z pestkami). Przy niestrawności, obstrukcjach, kamicy żółciowej, schorzeniach skóry - spożywać w sezonie 1-2 kg owoców codziennie. Otyłości przeciwdziała spożywanie codziennie przynajmniej 1 kg winogron. Przy zatruciach pokarmowych i stanach gorączkowych stosuje się pół szklanki soku ze świeżych owoców, między posiłkami. Suszone winogrona czyli rodzynki mają właściwości podobne do świeżych owoców.
PORZECZKA CZARNA (A, C, B1, B2, B6, E, H, PP, błonnik, pektyny, flawonoidy, kw. org, Ca, Fe, Mg)
Porzeczki są pochodzenia wybitnie europejskiego – do dziś w polskich lasach można spotkać dzikie odmiany. Używa się surowych owoców i liści.
Czarna porzeczka zawiera trzy razy więcej witaminy C niż czerwona. Owoce tej porzeczki stosuje się przy reumatyzmie, gośćcu, biegunkach, zaburzeniach wątroby, wyczerpaniu fizycznym i nerwowym. Czarna porzeczka działa też moczopędnie i napotnie. Neutralizuje działanie wolnych rodników, a tym samym zapobiega powstawaniu nowotworów i chorób układu krążenia. W skórce znajdują się substancje antybakteryjne skuteczne w zwalczaniu bakterii E. coli będącej przyczyną dolegliwości jelitowych. Te same związki mają również właściwości przeciwzapalne, dlatego herbata z dodatkiem soku z czarnej porzeczki pomaga np. w infekcjach gardła. Surowe owoce, świeży sok lub galaretki, można stosować przy dolegliwościach żołądkowych, trudnościach w trawieniu i kamicy nerkowej. Owoce porzeczki stosuje się również przy reumatyzmie, gośćcu, zaburzeniach wątroby, wyczerpaniu fizycznym i nerwowym. Można także stosować napar ze świeżych owoców (5 dag na 1l wody) do płukania przy stanach zapalnych jamy ustnej i gardła. Zapobiega ukąszeniom owadów przez nacieranie miejsc narażonych na ukąszenia zmiażdżonymi liśćmi czarnej porzeczki.
JEŻYNA (C, E, Fe, Mg)
Jeżyna pospolita, wieloletni krzew rośnie na miedzach, polach, w zaroślach, lasach, i zrębach leśnych. Surowiec stanowią owoce, liście, kwiaty oraz końce młodych pędów.
Owoce jeżyny są bogate w witaminy C i E oraz żelazo i magnez. Zawarte w nich przeciwutleniacze zapobiegają tworzeniu się wolnych rodników, a tym samym opóźniają starzenie się, Są pożyteczne przy biegunkach, schorzeniach dróg oddechowych, anginie. Przy przeziębieniach i grypie działa napotnie i wykrztuśnie. Bogate w błonnik pestki korzystnie wpływają na trawienie. Jeżyna jest polecana osobom z chorobami serce i nerek. Zawiera wapń hamujący rozwój osteoporozy. Obniża ciśnienie krwi oraz gorączkę.
ŻURAWINA BŁOTNA
Żurawina to zielona krzewinka o wiotkich, płożących się gałązkach dochodzących. Niewielkie, kuliste i kwaśne w smaku owoce mają początkowo barwę białą, w miarę dojrzewania czerwienieją, a w końcu stają się prawie przezroczyste – i w tej postaci utrzymują się przez cała zimę. Swoją trwałość zawdzięczają woskowi powlekającemu skórkę oraz zawartości kwasu cytrynowego i benzoesowego. Występuje na torfowiskach, w bagnistych rowach, na gruntach wilgotnych i kwaśnych. Z tego powodu nazywana jest również jagodą błotną i borówką błotną. Można także spotkać się z określeniami: jagoda czerwona i klukwa.
Żurawina zawiera kwasy organiczne, cukry, pektyny, witaminy (przede wszystkim C), sole mineralne, garbniki i goryczki. Jest najobfitszych źródeł polifenoli (przeciwutleniaczy) zapobiegających chorobom nowotworowym oraz naturalnym antybiotykiem. Flawonoidy występujące w żurawinie są odpowiedzialne za zmniejszenie zapadalności na choroby wieńcowe poprzez powstrzymywanie tworzenia zakrzepów krwi oraz korzystny wpływ na rozszerzanie naczyń krwionośnych. Związki te mają także własności antyoksydacyjne, dzięki czemu zapobiegają utlenianiu cholesterolu, co znacząco zmniejsza ryzyko arteriosklerozy i zapychaniu naczyń krwionośnych. Sok z tej rośliny jest niezastąpionym domowym lekiem na anginę, grypę, zapalenie oskrzeli. Obniża gorączkę, łagodzi chroniczny kaszel, nieżyty gardła i jamy ustnej. Ponadto usprawnia trawienie, poprawia apetyt, przynosi ulgę w stanach zapalnych dróg moczowych, schorzeniach wątroby i lekko obniża ciśnienie. Wyciąg z żurawiny istotnie zmniejsza osadzanie się na dziąsłach bakterii, a tym samym, zmniejsza zapadalność na choroby przyzębia i dziąseł.
BORÓWKA (A, C, PP, B, kw. foliowy, błonnik, Mg, Ca, Zn, P, Ca, Se, Zn, CU, Fe)
Borówka czarna, jagoda, czernica, czarna jagoda, czarna borówka z rodziny wrzosowatych występuje w stanie naturalnym w Europie i Azji, powszechnie w Polsce. Choć owoce borówki czarnej stanowią przysmak już od czasów prehistorycznych, pierwsze zapisy mówiące o jej leczniczych właściwościach pochodzą dopiero z XVI stulecia.
Zawiera witaminy A, C, PP oraz z grupy B, a także cenne pierwiastki (selen, cynk, miedź). Jest dobrym źródłem kwasu foliowego oraz błonnika. Leczniczym składnikiem dojrzałych owoców są przede wszystkim antocyjany. Neutralizuje wolne rodniki, zabija wirusy i bakterie, obniża poziom złego cholesterolu. Borówkę poleca się osobom o słabym wzroku. Usuwa z organizmu toksyny. Świeże owoce mają działanie rozluźniające przy zaparciach i jednocześnie przeciwbiegunkowe. Owoce suszone działają tylko przeciwbiegunkowo, antyseptycznie, przeciwgorączkowo, dawniej używane również jako środek antyrobaczycowy. Liście stosuje się w stanach zapalnych układu moczowego i przewodu pokarmowego oraz jako środek pomocniczy przy cukrzycy.
Śliwa domowa należy do rodziny różowatych. Jest naturalnym mieszańcem ałyczy i śliwy tarniny, nie występuje w stanie dzikim.
Owoc zasobny w witaminy A, C, E, B1, PP, błonnik, pektyny, flawonoidy, magnez, żelazo, fosfor, wapń, kwasy organiczne i potas. Lekko obniża ciśnienie i działa moczopędnie, a duża zawartość błonnika poprawia pracę żołądka i jelit. Świeże albo suszone owoce śliwki poleca się przy chronicznych zaparciach. Śliwkę warto też polecić uczniom i studentom podczas sesji, łagodzi stres i korzystnie wpływa na pracę mózgu. Działa odmładzająco, ma bowiem mnóstwo antyoksydantów, które opóźniają proces starzenia się i chronią przed rakiem. Zawarte w niej antocyjany chronią przed stanami zapalnymi, przeciwdziałają zawałom. Suszona śliwka to skoncentrowane źródło cukru i błonnika. Ma własności energetyczne, regenerujące, regulujące, antyinfekcyjne. Spożywać należy tylko bardzo dojrzałe surowe owoce, na czczo i przed posiłkami lub pić świeży sok z surowych owoców 1 szklankę przed każdym posiłkiem.
WINOGRON (K, C, A, błonnik)
Winogron to potoczna nazwa owocostanów winorośli, wieloletniego pnącza z rodziny winoroślowatych występującego w środowisku naturalnym w cieplejszej części strefy umiarkowanej. Ze względu na walory użytkowe od kilku tysięcy lat uprawiana przez człowieka. Obecnie w uprawie znajduje się kilkanaście tysięcy odmian winorośli.
Owoc zasobny w mikroelementy, witaminę C, potas i błonnik. Substancje znalezione w winogronach resveratol i pterostilben - chronią komórki przed szkodliwym działaniem czynników rakotwórczych. Jest łatwo strawny, regenerujący, wysoko kaloryczny, energetyczny, pobudza działalność wątroby, jest moczopędny. Sok z winogron poprawia przemianę materii, przyspiesza trawienie, wspomaga pracę nerek.. Duża zawartość glukozy zapobiega zmęczeniu. Najkorzystniej spożywać w całości bardzo dokładnie umyte, surowe owoce w całości (ze skórką, z pestkami). Przy niestrawności, obstrukcjach, kamicy żółciowej, schorzeniach skóry - spożywać w sezonie 1-2 kg owoców codziennie. Otyłości przeciwdziała spożywanie codziennie przynajmniej 1 kg winogron. Przy zatruciach pokarmowych i stanach gorączkowych stosuje się pół szklanki soku ze świeżych owoców, między posiłkami. Suszone winogrona czyli rodzynki mają właściwości podobne do świeżych owoców.
PORZECZKA CZARNA (A, C, B1, B2, B6, E, H, PP, błonnik, pektyny, flawonoidy, kw. org, Ca, Fe, Mg)
Porzeczki są pochodzenia wybitnie europejskiego – do dziś w polskich lasach można spotkać dzikie odmiany. Używa się surowych owoców i liści.
Czarna porzeczka zawiera trzy razy więcej witaminy C niż czerwona. Owoce tej porzeczki stosuje się przy reumatyzmie, gośćcu, biegunkach, zaburzeniach wątroby, wyczerpaniu fizycznym i nerwowym. Czarna porzeczka działa też moczopędnie i napotnie. Neutralizuje działanie wolnych rodników, a tym samym zapobiega powstawaniu nowotworów i chorób układu krążenia. W skórce znajdują się substancje antybakteryjne skuteczne w zwalczaniu bakterii E. coli będącej przyczyną dolegliwości jelitowych. Te same związki mają również właściwości przeciwzapalne, dlatego herbata z dodatkiem soku z czarnej porzeczki pomaga np. w infekcjach gardła. Surowe owoce, świeży sok lub galaretki, można stosować przy dolegliwościach żołądkowych, trudnościach w trawieniu i kamicy nerkowej. Owoce porzeczki stosuje się również przy reumatyzmie, gośćcu, zaburzeniach wątroby, wyczerpaniu fizycznym i nerwowym. Można także stosować napar ze świeżych owoców (5 dag na 1l wody) do płukania przy stanach zapalnych jamy ustnej i gardła. Zapobiega ukąszeniom owadów przez nacieranie miejsc narażonych na ukąszenia zmiażdżonymi liśćmi czarnej porzeczki.
JEŻYNA (C, E, Fe, Mg)
Jeżyna pospolita, wieloletni krzew rośnie na miedzach, polach, w zaroślach, lasach, i zrębach leśnych. Surowiec stanowią owoce, liście, kwiaty oraz końce młodych pędów.
Owoce jeżyny są bogate w witaminy C i E oraz żelazo i magnez. Zawarte w nich przeciwutleniacze zapobiegają tworzeniu się wolnych rodników, a tym samym opóźniają starzenie się, Są pożyteczne przy biegunkach, schorzeniach dróg oddechowych, anginie. Przy przeziębieniach i grypie działa napotnie i wykrztuśnie. Bogate w błonnik pestki korzystnie wpływają na trawienie. Jeżyna jest polecana osobom z chorobami serce i nerek. Zawiera wapń hamujący rozwój osteoporozy. Obniża ciśnienie krwi oraz gorączkę.
ŻURAWINA BŁOTNA
Żurawina to zielona krzewinka o wiotkich, płożących się gałązkach dochodzących. Niewielkie, kuliste i kwaśne w smaku owoce mają początkowo barwę białą, w miarę dojrzewania czerwienieją, a w końcu stają się prawie przezroczyste – i w tej postaci utrzymują się przez cała zimę. Swoją trwałość zawdzięczają woskowi powlekającemu skórkę oraz zawartości kwasu cytrynowego i benzoesowego. Występuje na torfowiskach, w bagnistych rowach, na gruntach wilgotnych i kwaśnych. Z tego powodu nazywana jest również jagodą błotną i borówką błotną. Można także spotkać się z określeniami: jagoda czerwona i klukwa.
Żurawina zawiera kwasy organiczne, cukry, pektyny, witaminy (przede wszystkim C), sole mineralne, garbniki i goryczki. Jest najobfitszych źródeł polifenoli (przeciwutleniaczy) zapobiegających chorobom nowotworowym oraz naturalnym antybiotykiem. Flawonoidy występujące w żurawinie są odpowiedzialne za zmniejszenie zapadalności na choroby wieńcowe poprzez powstrzymywanie tworzenia zakrzepów krwi oraz korzystny wpływ na rozszerzanie naczyń krwionośnych. Związki te mają także własności antyoksydacyjne, dzięki czemu zapobiegają utlenianiu cholesterolu, co znacząco zmniejsza ryzyko arteriosklerozy i zapychaniu naczyń krwionośnych. Sok z tej rośliny jest niezastąpionym domowym lekiem na anginę, grypę, zapalenie oskrzeli. Obniża gorączkę, łagodzi chroniczny kaszel, nieżyty gardła i jamy ustnej. Ponadto usprawnia trawienie, poprawia apetyt, przynosi ulgę w stanach zapalnych dróg moczowych, schorzeniach wątroby i lekko obniża ciśnienie. Wyciąg z żurawiny istotnie zmniejsza osadzanie się na dziąsłach bakterii, a tym samym, zmniejsza zapadalność na choroby przyzębia i dziąseł.
BORÓWKA (A, C, PP, B, kw. foliowy, błonnik, Mg, Ca, Zn, P, Ca, Se, Zn, CU, Fe)
Borówka czarna, jagoda, czernica, czarna jagoda, czarna borówka z rodziny wrzosowatych występuje w stanie naturalnym w Europie i Azji, powszechnie w Polsce. Choć owoce borówki czarnej stanowią przysmak już od czasów prehistorycznych, pierwsze zapisy mówiące o jej leczniczych właściwościach pochodzą dopiero z XVI stulecia.
Zawiera witaminy A, C, PP oraz z grupy B, a także cenne pierwiastki (selen, cynk, miedź). Jest dobrym źródłem kwasu foliowego oraz błonnika. Leczniczym składnikiem dojrzałych owoców są przede wszystkim antocyjany. Neutralizuje wolne rodniki, zabija wirusy i bakterie, obniża poziom złego cholesterolu. Borówkę poleca się osobom o słabym wzroku. Usuwa z organizmu toksyny. Świeże owoce mają działanie rozluźniające przy zaparciach i jednocześnie przeciwbiegunkowe. Owoce suszone działają tylko przeciwbiegunkowo, antyseptycznie, przeciwgorączkowo, dawniej używane również jako środek antyrobaczycowy. Liście stosuje się w stanach zapalnych układu moczowego i przewodu pokarmowego oraz jako środek pomocniczy przy cukrzycy.